Matteüs 8:5-13 // Lucas 7:1-10
De centurio en zijn pais/doulos · Genas Jezus de geliefde van een Romeinse officier? Een betwiste affirmatieve lezing.
Pais = “kind, jongen, knecht, dienaar”, drievoudig dubbelzinnig. Doulos = “slaaf”. Entimos = “geëerd, kostbaar”. Omdat Lucas pais en doulos door elkaar gebruikt voor dezelfde persoon, betogen tegenstanders dat pais hier “dienaar” betekent.
Hoe lezen de stromingen dit vers?
AffirmatiefMogelijk een geliefde, door Jezus genezen
Sommige uitleggers (Jennings, Liew) stellen dat de centurio en zijn dienaar een same-sex relatie hadden: Matteüs gebruikt pais (kon de jongere partner in een antieke relatie aanduiden), Lucas zegt dat de centurio de man “zeer waardeerde” (entimos), en in het Romeinse leger waren zulke relaties bekend. Jezus prijst het geloof en geneest, zonder de relatie te veroordelen.
Tegenwerping: Lucas gebruikt voor dezelfde persoon afwisselend doulos (slaaf) en pais (knecht), wat aantoont dat pais hier “dienaar” betekent, niet “minnaar”. De Joodse oudsten pleiten voor de centurio, wat ze niet zouden doen bij een openlijke same-sex relatie. Entimos betekent simpelweg “gewaardeerd”.
TraditioneelEen verhaal over geloof en genezing
De traditie leest het verhaal als een les over geloof: Jezus prijst het uitzonderlijke vertrouwen van een niet-Joodse officier en geneest diens dienaar op afstand. Pais betekent hier gewoon “dienaar/knecht”, zoals het afwisselend gebruik met doulos aantoont, en entimos duidt op een goede meester-knechtverhouding.
Tegenwerping: Affirmatieve lezers stellen dat Matteüs bewust pais koos en dat de twee evangelisten verschillende bronnen of nuances kunnen weergeven, dus dat de relatie-vraag niet bij voorbaat gesloten is.
TussenpositieEen wonder van geloof, geen uitspraak over de relatie
Sommige affirmatieve lezers zien in de pais (knecht of jongen) van de centurio mogelijk een same-sex partner die Jezus geneest zonder afkeuring. Side B vindt die lezing speculatief: de tekst prijst het geloof van de centurio en zegt niets over de aard van de relatie. De tussenpositie gebruikt het dus niet als bewijs vóór, en ziet er ook geen veroordeling in.
Tegenwerping: Affirmatieven wijzen op het woord entimos (kostbaar) als hint. Traditionelen vinden de romantische lezing ongegrond.
Bekijk het vers, de vertalingen en de grondtekst in de app →